Mất răng bao lâu thì bị tiêu xương là thắc mắc của nhiều người sau khi nhổ răng. Bởi quá trình tiêu xương diễn ra âm thầm, nhưng có thể gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe răng miệng và thẩm mỹ khuôn mặt. Vì vậy mất răng bao lâu thì bị tiêu xương hàm? Tiêu xương hàm có nguy hiểm không? Cùng Nha khoa Đại Nam tìm hiểu ở bài viết dưới đây.
Mất răng bao lâu thì bị tiêu xương hàm còn tùy vào cơ địa và sức khỏe mỗi người.Tình trạng này không chỉ khiến gương mặt nhanh già, má hóp lại mà còn ảnh hưởng lớn đến sức khỏe răng miệng.
Tiêu xương hàm là như thế nào?
Tiêu xương hàm là tình trạng xương ổ răng ở hàm trên, hoặc hàm dưới bị suy giảm về mật độ và thể tích. Khi xương hàm mất dần, nướu sẽ teo lại, cấu trúc khuôn mặt dễ bị biến dạng, lão hóa và ảnh hưởng trực tiếp đến khớp cắn, cũng như chức năng ăn nhai. Nguyên nhân chính gây tiêu xương hàm:
- Mất răng: Khi răng bị mất, vùng xương ở vị trí chân răng không còn nhận lực nhai, dẫn đến quá trình tiêu xương diễn ra nhanh chóng theo thời gian.
- Viêm nha chu: Viêm nhiễm làm tụt lợi, hở chân răng và phá hủy xương cùng dây chằng quanh răng. Nếu không điều trị, răng sẽ lung lay, gãy rụng và gây tiêu xương nặng.
Mất răng bao lâu tiêu xương răng?
Tiêu xương hàm sau khi mất răng là quá trình tự nhiên, diễn ra âm thầm nhưng liên tục, càng để lâu càng khó phục hồi và ảnh hưởng nghiêm trọng đến thẩm mỹ, chức năng ăn nhai.
Thông thường từ tháng thứ 3 sau khi mất răng, mật độ xương hàm sẽ bắt đầu giảm dần. Tỷ lệ tiêu xương hàm sẽ diễn ra theo các mốc thời gian như sau:
- Từ tháng thứ 3 sau mất răng: Tình trạng tiêu xương bắt đầu diễn ra. Mật độ xương hàm tại vị trí răng mất giảm dần, xương trở nên xốp, yếu, cấu trúc không còn chắc khỏe như ban đầu.
- Sau khoảng 6 tháng mất răng: Tiêu xương hàm diễn ra nhanh, xương có thể bị tiêu đi từ 60 – 80% (theo một số nghiên cứu) hoặc bị tiêu biến khoảng 3.8mm theo chiều ngang và 1mm theo chiều dọc. Lúc này hàm bắt đầu có dấu hiệu mỏng đi.
- Sau 6 – 12 tháng mất răng: Xương hàm bị tiêu biến thêm khoảng 25%. Lúc này, các răng kế cận có xu hướng đổ nghiêng về khu vực mất răng dẫn đến lệch khớp cắn, giảm khả năng ăn nhai. Giai đoạn này nướu bắt đầu tụt nhiều, khiến vùng má bị hóp nhẹ.
- Sau 3 năm mất răng: Xương hàm sẽ tiêu biến nghiêm trọng, chiếm khoảng 45 – 60% hoặc 50 – 60%, tùy theo cơ địa mỗi người. Giai đoạn này biểu hiện hóp má rõ rệt hơn, thậm chí xuất hiện thêm các tình trạng như môi mỏng, rãnh cười sâu.
Có thể thấy, tiêu xương hàm diễn ra sớm và diễn tiến mạnh trong 6 tháng đầu. Càng để mất răng, mức độ tiêu xương hàm càng nghiêm trọng.
Những yếu tố làm tiêu xương diễn ra nhanh hơn
Tốc độ tiêu xương hàm khác nhau ở mỗi người, phụ thuộc vào nguyên nhân mất răng, tình trạng sức khỏe và thói quen sinh hoạt. Dưới đây là những yếu tố làm quá trình tiêu xương diễn ra nhanh hơn:
- Mất răng không phục hình: Thiếu chân răng khiến xương hàm không được kích thích khi ăn nhai, dẫn đến tiêu xương nhanh.
- Viêm nha chu: Tình trạng viêm kéo dài phá hủy mô nâng đỡ răng và xương ổ răng.
- Mất răng lâu năm: Thời gian mất răng càng dài, lượng xương tiêu biến càng nhiều.
- Đeo hàm giả tháo lắp: Hàm giả không thay thế được chức năng của chân răng nên không ngăn được tiêu xương.
- Tuổi tác: Quá trình tái tạo xương giảm dần theo tuổi, làm xương dễ bị tiêu hơn.
- Bệnh lý toàn thân: Loãng xương, tiểu đường hoặc các bệnh lý vùng hàm mặt có thể làm tăng tốc độ tiêu xương.
- Lối sống không lành mạnh: Hút thuốc lá, dinh dưỡng kém và vệ sinh răng miệng không đúng cách đều ảnh hưởng đến khả năng duy trì xương hàm.
Tiêu xương hàm gây ra những hậu quả gì?
Theo đội ngũ, tốc độ tiêu xương phụ thuộc vào vị trí mất răng, mật độ xương, tình trạng nha chu trước khi nhổ và thời gian trì hoãn phục hình. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, tình trạng này có thể gây ra nhiều hệ lụy như:
- Ảnh hưởng thẩm mỹ khuôn mặt: Xương hàm là nền tảng nâng đỡ các mô mềm vùng má và môi. Khi xương bị tiêu, khuôn mặt có xu hướng hóp má, xuất hiện nếp nhăn quanh miệng và trông già hơn tuổi thật.
- Xô lệch răng, sai khớp cắn: Mất răng lâu ngày khiến các răng lân cận dần nghiêng đổ vào khoảng trống, trong khi răng đối diện có thể trồi dài bất thường. Điều này làm mất cân bằng, xô lệch khớp cắn và ảnh hưởng đến chức năng ăn nhai của răng miệng.
- Suy giảm khả năng ăn nhai: Việc thiếu răng kết hợp với tình trạng tiêu xương khiến lực nhai giảm đáng kể. Thức ăn không được nghiền nhỏ kỹ có thể làm tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa.
- Tăng nguy cơ mất thêm răng: Khi xương hàm tiêu biến, các răng kế cận mất đi sự nâng đỡ cần thiết, dễ lung lay, tụt nướu và tăng nguy cơ mất răng trong tương lai.
Cách phòng tránh và khắc phục tiêu xương hàm
Tiêu xương hàm là hệ quả tất yếu sau khi mất răng nếu không có giải pháp phục hình kịp thời. Tuy nhiên, tình trạng này hoàn toàn có thể phòng tránh và khắc phục được nếu người bệnh chủ động điều trị sớm và áp dụng các phương pháp nha khoa hiện đại. Dưới đây là những hướng xử lý được bác sĩ khuyến nghị.
Phục hồi răng mất càng sớm càng tốt
Cách hiệu quả nhất để ngăn ngừa tiêu xương hàm là cấy ghép “chân răng nhân tạo” càng sớm càng tốt ngay sau khi mất răng. Trong số các phương pháp hiện nay, cấy ghép Implant được đánh giá là tối ưu nhất. Khác với cầu răng sứ hay hàm giả tháo lắp chỉ thay thế phần thân răng, Implant thay thế được cả chân răng, giúp truyền lực nhai trực tiếp xuống xương hàm. Nhờ đó, xương vẫn nhận được sự kích thích tự nhiên và duy trì mật độ ổn định lâu dài. Nếu được thực hiện sớm, Implant không chỉ ngăn ngừa tiêu xương mà còn bảo tồn hình dáng khuôn mặt và chức năng ăn nhai như răng thật.
